Zasady prawidłowej eksploatacji oczyszczalni bytowych

Z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wynika, że to na właścicielach danej nieruchomości spoczywa obowiązek odprowadzenia o niej ścieków „przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych […]”. Przyłączenie budynku do sieci kanalizacji nie jest jednak wymagane, jeśli tylko nieruchomość jest zaopatrzona we własną, przydomową oczyszczalnię ścieków, która spełnia wyszczególnione w odrębnych przepisach wskazania i wymogi. Co w takim razie należy robić, aby oczyszczalnie bytowe funkcjonowały prawidłowo i skuteczne eliminowały znajdujące się w ściekach nieczystości?

Czym są ścieki bytowe?

Ścieki bytowe stanowią produkt uboczny działania ludzkiego organizmu oraz funkcjonowania gospodarstwa domowego. Składają się na nie przede wszystkim resztki jedzenia, detergenty oraz odchody, które pochodzą nie tylko z budynków mieszkalnych, ale również z budynków biurowych, punktów usługowych czy miejsc użyteczności publicznej. Charakteryzują się ponadto dużą zawartością związków organicznych i nieorganicznych, co sprawia, że mogą się w nich znajdować wirusy, chorobotwórcze bakterie oraz jaja organizmów pasożytniczych. Ich niekontrolowane przenikanie do otoczenia może być poważnym zagrożeniem dla całego środowiska naturalnego. Dodatkowo wiele niebezpiecznych substancji stanowi realne zagrożenie epidemiologiczne, dlatego dokładne i niezakłócone awariami oczyszczanie ścieków w oczyszczalniach bytowych ma istotny wpływ na stan otoczenia oraz poziom życia danej społeczności.

Jak należy dbać o funkcjonowanie oczyszczalni bytowej?

Podstawową czynnością eksploatacji oczyszczalni bytowych jest kontrola urządzeń, w tym kontrola stanu osadnika wstępnego i opróżnianie go w odpowiednich odstępach czasu, by nie dopuścić do przekroczenia granicznego poziomu części osadowej. W razie wystąpienia rażących zaniedbań mogą one doprowadzić do przedostania się osadu do części biologicznej i przeciążenia bioreaktora nadprogramową frakcją odpadów. Usunięcie zebranego osadu nie może być jednak wykonane ręcznie – konieczne jest zamówienie specjalistycznego pojazdu asenizacyjnego, wyposażonego w zbiornik asenizacyjny, kompresor napędzany silnikiem oraz elastyczny przewód ssawno-spustowy. Dzięki podciśnieniu wytwarzanemu przez kompresor do zbiornika są zasysane nieczystości, a duża średnica przewodu ssawnego umożliwia zebranie także cięższych frakcji stałych. Usunięty w ten sposób osad musi być zutylizowany w odpowiedni sposób, w punkcie odbioru takich odpadów. Zwykle można to zrealizować w należącej do miasta lub gminy oczyszczalni ścieków.

Poza regularnym czyszczeniem ważną kwestią jest również profilaktyka związana ze stosowaniem specjalnych preparatów uzupełniających szczepy bakterii. Dbanie o prawidłowy stan kolonii mikroorganizmów bytujących w oczyszczalni gwarantuje sprawne i wydajne oczyszczanie ścieków. Na kontrolę stanu szczepów bakterii wpływają bezpośrednio również prowadzone w bioreaktorze procesy tlenowe, które wiążą się ze stanem technicznym źródła napowietrzania (dmuchawy lub wentylatora). Szczegółowe czynności, o których należy pamiętać w kontekście stosowania tych urządzeń, są dokładnie opisane w dokumentacji techniczno-ruchowej. W przypadku wykorzystywania innych urządzeń, jak i działania oczyszczalni bytowej jako całość, zasady prawidłowej eksploatacji powinny być określone przez producentów dostarczonego sprzętu i wdrożone już od momentu rozruchu technologicznego całego obiektu. Dbanie o instalację wpływa bowiem nie tylko na jej lepsze funkcjonowanie, lecz także zmniejsza częstotliwość dokonywania napraw, niweluje ryzyko zatoru przepływu ścieków, poprawia pracę oczyszczalni i podnosi jej wydajność. Należy zatem pamiętać o wykonywaniu wszystkich wspomnianych czynności, aby zyskać całkowitą pewność, że oczyszczalnia bytowa będzie działać bezawaryjnie przez wiele lat.